Son proseslər sübut etdi ki, Azərbaycan Avropa üçün ən güvənli enerji təminatçısıdır

Geosiyasi gərginliklər və Yaxın Şərqdə artan qeyri-sabitlik qlobal enerji təhlükəsizliyi arxitekturasına ciddi təsir göstərib. Rusiya-Ukrayna müharibəsi, ABŞ-İsrail tandemi ilə İran arasındakı savaş qlobal enerji bazarlarında gərginliyə yol açıb. Son bir ay ərzində dünya bazarlarında neft və qazın qiymətində ciddi artım müşahidə olunub.

Bu sözləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Mətbuat Şurası İdarə Heyətinin üzvü, media eksperti Müşfiq Ələsgərli söyləyib.

O bildirib ki, mövcud problem yalnız enerji daşıyıcılarının qiymətinin artmasında deyil. Nəql və təminat məsələsində fasilələrin yaranması da vəziyyəti mürəkkəbləşdirir. Təchizat marşrutlarının təhlükəsizliyi, nəql sabitliyi, enerji infrastrukturunun davamlılığı aktual problem kimi yenidən ortaya çıxıb. Enerji istehsalçısı olan bəzi dövlətlərin enerji resurslarından siyasi alət kimi istifadə etməsi vəziyyəti daha da gərginləşdirir. Bu mənada enerji təchizatının şaxələndirilməsi və etibarlı tərəfdaşların müəyyən edilməsi həm Avropa İttifaqı, həm də digər regionlar üçün strateji prioritetə çevrilib. Avropanın öz ənənəvi enerji siyasətini dəyişərək, diqqətini Azərbaycan, Norveç, Qətər üzərində cəmləşdirdiyi müşahidə olunur.

“Son proseslər isbat edir ki, geosiyasi gərginliklər və enerji bazarlarındakı qeyri-müəyyənlik fonunda Azərbaycan Avropa üçün ən strateji enerji tərəfdaşına çevrilib. Enerji resurslarından siyasi alət kimi istifadə edən ölkələrdən uzaqlaşan Avropa İttifaqı siyasi risklərdən uzaq, sabit və etibarlı tərəfdaş qismində Azərbaycana üz tutur. Bu kontekstdə yanaşsaq, bu ilin mart ayının 3-də Bakı Konqres Mərkəzində Cənub Qaz Dəhlizi Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin 12-ci və Yaşıl Enerji Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin 4-cü iclaslarının keçirilməsi həm Azərbaycan, həm də Avropa dövlətləri üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Azərbaycan qazı Avropaya əsasən Cənub Qaz Dəhlizi vasitəsilə çatdırılır. Trans-Anadolu Təbii Qaz Boru Kəməri və Trans-Adriatik Qaz Boru Kəməri ilə Türkiyə ərazisindən Avropaya yönələn enerji marşrutu Avropa üçün Rusiya və Yaxın Şərqin riskli bölgələrindən yan keçməklə qurulan nadir alternativ xətdir.

Statistik rəqəmlər göstərir ki, Azərbaycan bu marşrutlardan istifadə edərək, özünün enerji təminatçısı rolunu layiqincə yerinə yetirir. 2021-ci ildə Azərbaycandan Avropaya qaz ixracı təxminən 8 milyard kubmetr olmuşdusa, 2023–2024-cü illərdə bu rəqəm 12 milyard kubmetri ötüb. Bakı ümumilikdə Xəzər regionu ilə Avropa arasında etibarlı və sabit enerji körpüsünə çevrilib. Bu səbəbdəndir ki, Avropanın siyasi mərkəzi sayılan Brüssel Bakı ilə enerji əməkdaşlığını strateji tərəfdaşlıq kimi qiymətləndirir”, - deyə M.Ələsgərli vurğulayıb.

Ekspert əlavə edib ki, ölkəmizdəki sabitlik, yüksək təhlükəsizlik vəziyyəti, həmçinin dövlətimizin etibarlı tərəfdaş imici Azərbaycanı dünya üçün cəlbedici müttəfiqə çevirir. Bakıda keçirilən Cənub Qaz Dəhlizi Məşvərət Şurasına göstərilən yüksək qiymət bu fikri bir daha təsdiq edir. Təsadüfi deyil ki, Bakı Konqres Mərkəzində təşkil olunan toplantıya 27 ölkə, 11 beynəlxalq maliyyə institutu, eləcə də 49 enerji şirkəti nümayəndə göndərərək Azərbaycanla enerji dialoquna qatıldı.

Hərbi And .- 2026.- 13 mart (№10).- S.5.